Totem Tabela Nedir, Ölçüsü Nasıl Belirlenir?

Totem tabela nedir, ne zaman gerekir?

Totem tabela; bir temel üzerine oturan çelik iskelet, bu iskeleti saran kaplama ve üzerindeki marka ve bilgi panellerinden oluşan, bağımsız duran dikey bir tabeladır. Cephe tabelasından farkı binaya değil zemine bağlı olmasıdır. Bu sayede binanın konumundan bağımsız olarak yolun en görünür noktasına yerleştirilebilir.

Totemin gerçekten fark yarattığı durumlar şunlardır:

• Bina yoldan geride, bahçe ya da otopark arkasında kalıyorsa
• Cephe; ağaç, duvar, komşu yapı veya bariyer nedeniyle yoldan görünmüyorsa
• Bir girişte birden fazla firma, kurum ya da blok bulunuyorsa
• Ziyaretçinin doğru girişi bulması gerekiyorsa (fabrika, hastane, site, kampüs)
• Yol hızı yüksek ve sürücünün işletmeyi önceden fark etmesi gerekiyorsa (akaryakıt, yol üstü tesis)

Totem çözümlerimizi totem tabela hizmet sayfamızda inceleyebilirsiniz.

Konum: Totem nereye konmalı?

Totemin yeri ölçüsünden önce belirlenir; çünkü aynı totem yanlış noktada yarı etkisiz kalır. Konum seçerken sahada şu sorulara cevap ararız:

• Araçlar hangi yönden geliyor? Tek yönlü bir yolda totemin yüzü gelen trafiğe dönük olmalıdır. Çift yönlü yollarda çift yüzlü ya da V biçiminde açılı bir totem iki yönden de okunmayı sağlar.
• Görüşü ne kesiyor? Ağaçlar, park eden araçlar, duraklar, aydınlatma direkleri ve komşu tabelalar keşifte işaretlenir. Ağaçların yapraklı mevsimdeki hâlini de hesaba katmak gerekir.
• Karar noktası nerede? Totem, sürücünün dönüş kararı vermesi gereken noktadan yeterince önce görülmelidir. Girişin tam önüne konan bir totem çoğu zaman ancak giriş kaçırıldığında fark edilir.
• Görüş güvenliği: Totem, giriş-çıkış yapan araçların yol görüşünü kapatmamalıdır. Kavşak ve otopark çıkışlarında bu kural tabelanın görünürlüğünden önce gelir.
• Mülkiyet sınırı: Totemin kendi parselinizde mi, kaldırım ya da yol alanında mı kalacağı izin sürecini doğrudan etkiler.

Arnavutköy’ün kuzeyine doğru açılan yollarda, Kuzey Marmara Otoyolu bağlantılarının çevresinde ve Haraççı gibi yol üstü yerleşimlerde işletmeler çoğu zaman yoldan geride ve açık arazide konumlanır. Bu tür yerlerde cephe tabelası tek başına yetersiz kaldığı için doğru konumlanmış bir totem, işletmenin görünürlüğünü belirleyen ana unsur olur.

Ölçü nasıl belirlenir: Harf boyu, yükseklik ve oran

Totemin ölçüsü üç veriden türetilir: okuma mesafesi, araç hızı ve totemin taşıyacağı bilgi miktarı. Önce en önemli öğenin, genellikle logo ve marka adının, hangi yükseklikte olması gerektiği bulunur; totemin toplam boyutu bu öğelerin etrafına kurulur.

Harf ve logo yüksekliği

Pratik başlangıç kuralı olarak etkili okuma için her yaklaşık 3 metre mesafeye yaklaşık 2,5 cm harf yüksekliği düşünülür. Bu kurala göre yaklaşık değerler şöyledir:

Bu değerler okunabilirliğin alt sınırıdır. Yazı karakteri, kontrast ve ışık sonucu değiştirir; ince ve süslü fontlar aynı yükseklikte daha geç okunur.

Araç hızı ve bilgi miktarı

Saatte 50 km hızla giden bir araç saniyede yaklaşık 14 metre, saatte 90 km hızla giden bir araç ise yaklaşık 25 metre yol alır. Sürücünün totemi okumaya ayırabildiği birkaç saniyede okunabilecek kelime sayısı sınırlıdır. Bu yüzden yol üstü totemlerde logo, marka adı ve tek bir tanım yeterlidir; uzun hizmet listeleri hızlı yolda okunmaz.

Yükseklik ve oran

Totemin yüksekliği, bilgi panellerinin görüşü kesen engellerin üzerinde kalmasını sağlayacak şekilde belirlenir. Park eden araçların arkasında kalmaması için alt bölüm genellikle kaplamalı bir kaide olarak tasarlanır ve bilgi alanı bu kaidenin üzerine yerleştirilir. Çok ince ve yüksek totemler hem görsel olarak dengesiz durur hem de rüzgâr nedeniyle daha güçlü bir taşıyıcı gerektirir; genişlik ile yükseklik arasındaki oran bu iki ihtiyaç dengelenerek seçilir. Kesin yükseklik sınırları ve imar koşulları için belediyenin güncel kurallarını teyit etmek gerekir.

Zemin, temel ve rüzgâr: Totemin görünmeyen yarısı

Totemin güvenliği, toprağın altında kalan kısmına bağlıdır. Rüzgâr totemin geniş yüzeyine bir yelken gibi etki eder ve bu kuvvet temel üzerinden zemine aktarılır. Bu yüzden totem projelendirilirken şu adımlar izlenir:

1. Zemin tespiti: Totemin oturacağı yerin dolgu mu, sağlam zemin mi olduğu ve altından elektrik, su, doğalgaz ya da telekom hattı geçip geçmediği kontrol edilir.
2. Temel boyutlandırma: Betonarme temelin ölçüsü; totemin yüksekliği, panel yüzey alanı, ağırlığı ve bölgenin rüzgâr koşullarına göre statik hesapla belirlenir. Yüksek ve geniş totemlerde bu hesap bir mühendis tarafından yapılmalıdır.
3. Ankraj: Çelik iskelet, beton dökülürken temele yerleştirilen ankraj bulonlarıyla bağlanır. Bulonların konumu iskeletin ölçüsüyle birebir uyumlu olmalıdır.
4. İskelet ve kaplama: Galvaniz ya da uygun boyayla korozyona karşı korunmuş çelik iskelet, alüminyum kompozit veya metal kaplamayla giydirilir.
5. Elektrik ve drenaj: Işıklı totemlerde kablo, temelden geçen bir boruyla getirilir; kaide içinde su birikmemesi için drenaj düşünülür.

Açık arazide, yükseltide ya da rüzgâra açık yol kenarlarında rüzgâr yükü daha belirleyicidir. Araç trafiğinin yoğun olduğu giriş ve otopark alanlarında ise totemin araç çarpmasına karşı bordür, bariyer ya da yükseltilmiş bir kaideyle korunması düşünülmelidir. Totem bağımsız bir yapı olduğu için izin sürecinde ayrıca değerlendirilebilir; tabela için ilçe belediyesinden izin alınır, ilan ve reklam vergisi de belediyeye ödenir. Ayrıntıları tabela izni ve ilan-reklam vergisi rehberimizde anlattık.

Çok markalı ve çok kurumlu totemler

Plaza, ticaret merkezi, sanayi sitesi ya da birden fazla kurumun aynı yerleşkeyi paylaştığı yapılarda totem, birden fazla marka veya kurumu tek bir sistemde toplar. Buradaki asıl iş, adil ve okunur bir hiyerarşi kurmaktır:

• Ana kimlik alanı: En üstte yerleşkenin, binanın ya da ana kurumun adı ve logosu.
• Kiracı veya birim panelleri: Altında eşit ölçülü, aynı zemin renginde ve aynı yazı düzeninde paneller. Logoları görsel olarak dengelemek, sayısal olarak eşitlemekten daha önemlidir; yatay bir logo ile kare bir logo aynı yükseklikte aynı ağırlığı taşımaz.
• Değiştirilebilir panel: Kiracı değişimi olabilecek yapılarda paneller, totemin tamamını sökmeden değiştirilebilecek modüler yapıda üretilir.
• Yön bilgisi: Gerekiyorsa en altta oklarla blok, kapı ya da otopark yönlendirmesi.

Kapaktaki Kültür ve Turizm Bakanlığı totem tabelası çok kurumlu bir totemin tipik örneğidir: Siyah gövde üzerinde T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı amblemi ile İstanbul Arkeoloji Müzeleri ve İstanbul Restorasyon ve Konservasyon Merkez Laboratuvarı logoları bir arada yer alıyor. Kamu kurumlarında amblem kullanımı ve kurum adı hiyerarşisi için kamu kurumu tabelası rehberimize göz atabilirsiniz.

Işıklı totem mi, ışıksız totem mi?

Totemin ışıklı olup olmayacağı tesisin gece kullanımına ve yolun aydınlığına bağlıdır. Akaryakıt istasyonu, otel, hastane ve vardiyalı çalışan tesislerde ışıklı totem neredeyse zorunludur; gündüz kullanılan bir site girişi ya da kamu binasında ise ışıksız totem çoğu zaman yeterlidir.

• İçten aydınlatmalı panel: Panelin tamamı ışık verir; renkli zeminlerde güçlü bir gece etkisi sağlar.
• Yalnız harf ve logonun ışık verdiği panel: Zemin opak metal ya da kompozittir; yalnızca frezeyle oyulan harf ve logo bölgeleri ışık geçirir. Gece daha şık ve okunur bir görünüm verir, koyu zeminli totemlerde özellikle etkilidir.
• Işıksız totem ve dış aydınlatma: Totem ışıksız üretilir, zeminden yukarı yönlü spotlarla aydınlatılır.

Dikey formatlı tabelalarda ışığın etkisi daha da belirgindir: Karanlıkta çevredeki yapılar kaybolurken ışıklı yüzey tek başına öne çıkar. Express Hotel’in dikey ışıklı tabelası, gece çalışan bir işletmede dikey ve ışıklı bir yüzeyin uzaktan nasıl fark edildiğini gösteriyor. Aynı mantık, otel ve akaryakıt totemlerinde de geçerlidir.

Hangi ölçütün hangi seçeneği öne çıkardığını ışıklı ve ışıksız tabela karşılaştırmamızda bir karar matrisiyle anlattık. Işıklı totemlerde dış mekân bileşenlerinde IP65 ve üzeri koruma sınıfı, kaide içinde erişilebilir bir servis kapağı ve zaman saati ya da fotosel ile otomatik kontrol baştan planlanmalıdır.

Kullanım örnekleri: Akaryakıt, fabrika ve site girişi

Akaryakıt ve yol üstü tesis

Hızlı akan yolda sürücünün tesisi fark edip yavaşlamaya karar vermesi için yeterli mesafe gerekir. Bu totemlerde marka logosu en üstte ve büyük, altında ürün ve fiyat panelleri yer alır. Fiyat alanları sık değiştiği için kolay güncellenebilen paneller ya da dijital göstergeler kullanılır. Gece kullanımı nedeniyle ışıklı totem standarttır.

Fabrika ve depo girişi

Fabrika totemi firmanın adını ve logosunu taşımanın yanında ziyaretçiyi doğru kapıya yönlendirir: Ziyaretçi, personel ve sevkiyat girişleri ayrı ayrı belirtilir. Hadımköy gibi fabrika ve depoların yoğun olduğu bölgelerde birbirine benzeyen yapılar arasında doğru tesisin bulunmasını sağlayan çoğu zaman giriş totemidir. Fabrika tabela sisteminin bütünü için fabrika tabelası rehberimize bakabilirsiniz.

Konut sitesi ve kampüs girişi

Site girişindeki totem, sitenin adını taşımanın yanında misafir, kargo ve servis araçları için ilk yönlendirme noktasıdır. Ana totemde site adı, giriş sonrasındaki küçük totemlerde blok ve sosyal tesis yönleri yer alabilir. Yeni konut projeleri için çözümlerimizi inşaat ve site reklamı sayfamızda, site ve kampüs içi yönlendirmeyi ise yönlendirme sistemleri sayfamızda bulabilirsiniz.

Totem için ön değerlendirme isterseniz totemin konacağı noktanın yol yönünden çekilmiş fotoğraflarını, yaklaşık parsel ölçüsünü ve totemde yer alacak logo ve bilgi listesini gönderin; konum ve ölçü önerisini birlikte netleştirelim.